Home » Thời Sự » Tạo nguồn tài chính đầu tư cho tăng trưởng xanh

Tạo nguồn tài chính đầu tư cho tăng trưởng xanh

Tao nguon tai chinh dau tu cho tang truong xanh

Người dân làm thủ tục vay vốn tại Điểm giao dịch xã Thạnh Phú thuộc Ngân hàng Chính sách xã hội huyện Cái Nước. Ảnh: HỒNG PHƯỢNG

Việt Nam đang trong quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng gắn với cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng tăng trưởng xanh (TTX) và phát triển bền vững. Tuy nhiên, để có nguồn đầu tư tài chính cho TTX cần phải có những cơ chế, chính sách phù hợp, nhằm thực hiện được các mục tiêu mà “Chiến lược quốc gia về TTX thời kỳ 2011 – 2020 và tầm nhìn đến năm 2050” đề ra.

Ngày 25-9-2012, Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1393/QĐ-TTg phê duyệt “Chiến lược quốc gia về TTX thời kỳ 2011 – 2020 và tầm nhìn đến năm 2050”. Chiến lược nhằm cấu trúc và hoàn thiện thể chế kinh tế theo hướng xanh hóa các ngành hiện có và khuyến khích phát triển các ngành kinh tế sử dụng hiệu quả năng lượng và tài nguyên giá trị gia tăng cao. Nghiên cứu, ứng dụng ngày càng rộng rãi công nghệ tiên tiến nhằm sử dụng hiệu quả hơn nữa tài nguyên thiên nhiên, giảm cường độ phát thải khí nhà kính, góp phần ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu (BĐKH). Nâng cao đời sống nhân dân, xây dựng lối sống thân thiện với môi trường thông qua tạo nhiều việc làm từ các ngành công nghiệp, nông nghiệp, dịch vụ, đầu tư vào vốn tự nhiên, phát triển hạ tầng xanh… Trong các nhóm giải pháp thực hiện, Chiến lược đã nêu rõ cần sớm ban hành cơ chế, chính sách khuyến khích các tổ chức tài chính, các doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa triển khai các hoạt động sản xuất, kinh doanh theo tiêu chí TTX…

Kinh nghiệm thế giới cho thấy, nếu tiếp cận theo hướng kinh tế xanh sẽ mang lại cho nền kinh tế không chỉ là phúc lợi xã hội mà còn góp phần khôi phục, duy trì và phát triển hệ sinh thái, giảm rủi ro môi trường bảo đảm phát triển bền vững. Theo tính toán của Chương trình môi trường LHQ (UNEP), năm 2009 ở châu Âu và Mỹ, việc đầu tư tài chính xây dựng các tòa nhà xanh đã tạo ra từ 2 đến 3,5 triệu việc làm; ở Trung Quốc, đầu tư cho lĩnh vực tái chế chất thải đã tạo ra 10 triệu việc làm và doanh thu 17 tỷ USD/năm… Từ các cơ sở dữ liệu trên cho thấy, đầu tư vào kinh tế xanh tạo ra TTX là chiến lược dài hạn cho phát triển bền vững trong tương lai.

Về thể chế tài chính huy động đầu tư cho TTX hiện nay trên thế giới cũng đang trong quá trình nghiên cứu, chưa có nhiều bài học kinh nghiệm. Tuy nhiên, trong nội dung TTX yếu tố quan trọng nhất mà các quốc gia trên thế giới đều hướng tới, đó là gắn bó chặt chẽ với BĐKH. Như vậy, để huy động tài chính cho BĐKH cơ bản có hai nguồn, từ ngân sách Chính phủ và thị trường vốn. Đối với đầu tư tài chính cho TTX, cơ bản cũng xuất phát từ hai nguồn vốn trên.

Tại Việt Nam, đầu tư tài chính cho TTX hiện nay chưa được phân biệt rạch ròi, bởi lẽ chiến lược TTX mới ra đời năm 2012 chưa có chương trình hành động và chưa có tiêu chí cho đầu tư tài chính vào TTX. Nếu theo mô hình đầu tư tài chính cho TTX hằng năm theo các ngành như UNEP khởi xướng gồm chín lĩnh vực: Nông nghiệp, xây dựng, cung cấp năng lượng, ngư nghiệp, lâm nghiệp, công nghiệp, giao thông, chất thải và nước, thì chúng ta cũng đã tiến hành từ trước đến nay. Nhưng phân biệt rạch ròi tiêu chí nào là đầu tư cho TTX thì chưa có. Tuy nhiên, nếu xem xét đầu tư tài chính gần với TTX theo cách nhìn nhận của UNEP đối với các ngành, Việt Nam cũng đã tiến hành thực hiện đầu tư tài chính dưới nhiều hình thức và thành phần kinh tế khác nhau như: Đầu tư từ nguồn ngân sách Nhà nước có chương trình 327 trồng lại rừng, phủ xanh đất trống đồi núi trọc; chương trình năm triệu ha rừng; chi cho công tác bảo vệ môi trường hàng năm là 1% tổng chi ngân sách… Đối với BĐKH, không chỉ nguồn vốn đầu tư từ ngân sách Nhà nước theo chương trình mục tiêu quốc gia ứng phó với BĐKH, mà chúng ta còn nhận được nguồn tài trợ quốc tế khá lớn. Ngoài ra, Việt Nam đã có những cơ chế, chính sách thu hút nguồn vốn tài chính xã hội hóa khuyến khích đầu tư cho các lĩnh vực khác nhau liên quan đến TTX và bước đầu đạt được một số kết quả đáng khích lệ.

Để thực hiện các mục tiêu “Chiến lược quốc gia về TTX thời kỳ 2011 – 2020 và tầm nhìn đến năm 2050”, nhất là việc huy động nguồn tài chính cho TTX trong thời gian tới, bên cạnh việc tham khảo kinh nghiệm quốc tế, Việt Nam cần sớm hoàn thành kế hoạch hành động quốc gia về TTX đến năm 2020. Trong đó, có cần làm rõ những yêu cầu cơ bản của TTX và cơ cấu lại ngành kinh tế theo hướng xây dựng một nền kinh tế xanh; những nội dung cơ bản cần huy động nguồn tài chính đầu tư theo các tiêu chí của TTX đối với các ngành, lĩnh vực và địa phương. Chính sách đầu tư tài chính, nên hướng vào xã hội, phát huy tiềm lực tài chính doanh nghiệp, trong dân và nước ngoài sẽ hiệu quả và phù hợp hơn với xu thế phát triển hướng tới nền kinh tế xanh. Vì vậy, cần tiếp tục rà soát và tạo lập thị trường tốt hơn cho khuyến khích tài chính đầu tư, cũng như hình thành thị trường vốn tài chính đầu tư cho TTX trong tương lai.

Đáng chú ý, cần phân cấp rõ nguồn vốn tài chính T.Ư và địa phương phát huy nội lực và thế mạnh tài chính của địa phương để đầu tư cho TTX. Cần có cơ chế khuyến khích và hình thức khen thưởng rõ ràng đối với những địa phương thực hiện tốt đầu tư tài chính cho TTX. Đối với doanh nghiệp, thông qua chính sách ưu đãi, nhất là ưu đãi về thuế, phí, cho vay tài chính nhằm khuyến khích đầu tư vào đổi mới công nghệ theo hướng công nghệ xanh, tạo ra thế mạnh trong cạnh tranh trên thị trường. Cần sớm thành lập quỹ hỗ trợ kinh tế xanh, để trở thành địa chỉ thu hút các nguồn tài chính của Nhà nước và xã hội bổ sung cho đầu tư tài chính TTX và bảo toàn vốn phát triển kinh tế xanh của đất nước…

 

Theo Vietbao

may loc nuoc kangaroo
may loc nuoc